Aandeelhouder wordt wakker

, 8 april 2008.

‘Met een provocatie van de code-Tabaksblat joeg Philips zijn aandeelhouders tegen zich in het harnas. Ook bonussen bij Corporate Express en Unilever liggen onder vuur. Is het gebeurd met de bonus bij wanpresteren?

Als het op aandeelhoudersvergaderingen over de beloning voor topbestuurders ging, was daar jarenlang altijd Don Quichot: Peter Paul de Vries van de Vereniging van Effectenbezitters (VEB), die uithaalde naar de heren achter de tafel vanwege wéér een wijziging in de criteria voor het uitreiken van aandelen- en optiebonussen. Wijzigingen die, uiteraard, altijd neerkwamen op een verruiming.
De afgelopen twee jaar kreeg de VEB gezelschap van grote Nederlandse beleggers zoals het pensioenfonds ABP en de vermogensbeheerder Robeco. Nadat in de code-Tabaksblat (2004) regels waren afgesproken over het verband tussen prestatie en beloning, stemden deze partijen, verenigd in Eumedion, op aandeelhoudersvergaderingen ook een paar keer tegen (nieuwe) beloningspakketten. Dat gebeurde bijvoorbeeld vorig jaar nog bij ABN Amro.
Maar zelfs met de miljarden van ABP en Robeco achter de hand bleven de Nederlandse partijen samen roependen in de woestijn: als ze in totaal 5 procent van de aandeelhouders meekregen (80 procent van de AEX-fondsen is in handen van buitenlandse beleggers) dan was het veel.

Dat is nu veranderd. Het invloedrijke Amerikaanse aandeelhoudersadviesbureau RiskMetrics (voorheen ISS) kwam vorig jaar op de koffie bij Eumedion. Erik Breen, hoofd governance en duurzaamheid bij Robeco: ‘Mede naar aanleiding van de aanbevelingen van Eumedion heeft RiskMetrics zijn beleid ten aanzien van beloningen bijgescherpt.’ Klopt, zegt Kristof Ho Tiu van het Brusselse kantoor van RiskMetrics: ‘De lijn was altijd al ‘no reward for failure’ maar die hebben we verder doorgetrokken. Dat kan in Nederland heel goed omdat hier de openheid groot is. Bedrijven zijn verplicht veel informatie te verstrekken over beloningen. Wat dat betreft komt Nederland in Europa op de tweede plaats, na het Verenigd Koninkrijk.’ Wat betreft de invloed die aandeelhouders op het beloningspakket kunnen uitoefenen gaat Nederland zelfs nog verder, zegt Ho Tiu. ‘In het Verenigd Koninkrijk is de stem van de aandeelhouders over dit onderwerp niet bindend.’
Een en ander leidde tot een negatief advies van RiskMetrics over het Philips-pakket aan zijn klanten – die overigens strikt geheim worden gehouden. Ho Tiu: ‘Het is niet RiskMetrics dat tegenstemt. Wij kunnen alleen maar concluderen dat veel klanten het advies ter harte hebben genomen.’

Pijnpunt bij de Philips-bonussen is het voorstel opties uit te reiken zonder prestatievoorwaarden. Breen: ‘Het staat duidelijk in de code-Tabaksblat dat opties een beloning horen te zijn die afhankelijk is van de prestaties.’
Intussen wordt duidelijk dat ook de beloningspakketten bij Corporate Express en Unilever onder vuur liggen. Aandeelhouders vergaderen daar respectievelijk volgende week dinsdag en 14 mei over.
‘Over het algemeen’ is het verband tussen prestatie en bonus er wel, zo concludeerde onlangs de commissie-Frijns, die onderzoekt hoe de code-Tabaksblat wordt nageleefd. Minister Bos van Financiën zei ‘blij’ te zijn met die constatering. Het front achter het principe dat bonussen gerelateerd moeten zijn aan prestaties is breed – en Philips ging daar tegenin.

Naar aanleiding van Frijns’ rapport heeft Bos fiscale maatregelen afgekondigd om exorbitante vertrekpremies en pensioenstortingen in te perken. Daarmee – en met het ontwaken van de aandeelhouder – is niet gezegd dat excessieve beloningen voortaan uitgesloten zijn. In dat opzicht zeggen zowel Bos als Frijns veel te verwachten van de raden van commissarissen, die de rol van poortwachter in het beloningsdebat’ op zich zouden moeten nemen.
Ook naar aanleiding van de Philips-zaak ziet Jan Maarten Slagter, de huidige directeur van de VEB, daar niet veel heil in. ‘Er is geen reden optimistisch te zijn over de rol van commissarissen. Er is reden optimistisch te zijn over de rol van de aandeelhouder.’

——

Verschenen in AD, 7 april 2008.

——



> Home




Geert Dekker

teksten &
redactie




+31 (0)6 1641 9312
mail@geertdekker.nl


> Home    > Media    > Colofon